Maak kennis met – De sensorimotor psychotherapeut

Puck van Groningen werkt als lichaamsgericht psycholoog in haar praktijk aan huis.

‘Na mijn master Klinische en Gezondheidspsychologie koos ik er bewust voor om geen GZ-opleiding te doen. In die tijd was het in de geestelijke gezondheidszorg de bedoeling dat je leeftijdgenoten met u aansprak, ik wilde mijn cliënten niet op die manier op afstand houden. Ik werd studentenpsycholoog, omdat ik daar mijn carrière graag wilde beginnen. Voor die functie was het een vereiste om oplossingsgericht te werken. Hoewel het mij een beperkte methode leek, een diagnose komt er niet bij aan te pas, verbaasde het me hoeveel resultaten ons team in korte tijd kon boeken. Maar omdat sommige studenten tussen mijn vingers glipten, bleef ik op zoek naar sleutels om ze wel te kunnen helpen’

Hoe verliep die zoektocht?
‘Na de studie ben ik gaan mediteren. In die tijd was meditatie nog niet evidence-based en mindfulness was nog niet in Nederland geïntroduceerd. Ik zocht naar een vorm om het in therapie toe te passen omdat het ervaren van rust, ontspanning en het ware zelf veel kracht geeft en een goede basis vormt voor het behalen van de gespreksdoelen. Hoewel het inderdaad een nuttige techniek bleek te zijn, merkte ik nog steeds dat ik niet met alle cliënten goed contact kon houden. Door trauma en vroeg-trauma kunnen mensen gedeeltelijk of geheel dissociëren. De cliënt verliest dan contact met zichzelf en met de therapeut en neemt niet echt deel aan het gesprek. Toen sensorimotortherapie – een vreselijke naam trouwens – op mijn pad kwam, had ik de missing link gevonden.

Wat is sensorimotor psychotherapie?
Sommige gebeurtenissen herinneren mensen zich niet expliciet. Denk aan dingen die zijn gebeurd voordat je kunt praten of die je niet hebt kunnen verwerken door overprikkeling. Daar kunnen wij als praatpsychologen niet bij. In sensorimotor psychotherapie wordt het lichaam als de sleutel gezien om problemen te herkennen en te verhelpen.

Op welke manier gaat u te werk?
Eerst kijk en luister ik naar de cliënt om te bepalen of en waar het vroegtrauma of trauma zit. Vervolgens ga ik met lichaamsinterventies aan de slag. Stel, iemand heeft je ooit van achteren beslopen en je tas afgepakt. In je lichaam zit dan waarschijnlijk verdedigingsreactie vast, bijvoorbeeld een slaande beweging naar achteren. Dankzij mijn opleiding kan ik dat tijdens jouw verhaal aan subtiele bewegingen van je hand of schouder zien. Als een vecht- of vluchtreactie niet gemaakt kon worden in het lichaam, blijft deze aanwezig. De reactie wil zich blijven herhalen. Als ik samen met jou die slaande beweging rustig afmaak, komt je zenuwstelsel en de herinnering tot rust.’

Kunt u alle psychische stoornissen met sensorimotor psychotherapie behandelen?
Ja. Veel disfunctionele patronen vallen weg als een trauma of hechtingsprobleem wordt ontdekt en verwerkt. Soms heeft het tijd nodig om toegang te krijgen tot de verstopte kerncognitie. Iemand kan in zijn hoofd zijn gaan ‘wonen’ om te overleven en afgeleerd hebben om te voelen. Maar over het algemeen zijn de resultaten verbazingwekkend en krijg ik regelmatig te horen dat mensen zich voor het eerst gehoord voelen, terwijl ze al heel wat hulpverleners hebben gehad. Daarom probeer ik, als voorzitter van de sectie Lichaamsgericht Werken van het NIP, lichaamsgericht werken op de kaart te zetten. Wij zijn van plan om de effecten van sensorimotortherapie te onderzoeken zodat het dezelfde erkenning krijgt als meditatie.’

Meer weten over de werkwijze van Puck? Ga naar http://www.lppu.nl/