Waar wil ik zijn…?

Sandra Rethmeier
Waar wil ik zijn als het water komt? Als het polderlandschap verandert in modderstromen, als de Veluwe vlam vat door verzengende hitte. Waar wil ik dan zijn? Die vraag beheerst mijn denken, want het klimaat vormt inmiddels een aardige dreiging voor ons bestaan. Met stijgende verbazing lees ik dan ook elke dag in de media allerlei geneuzel, en concludeer ik dat dit onderwerp nog steeds geen topprioriteit heeft. Hoe is dat toch mogelijk? En wat zou er moeten gebeuren om dat wel zo te laten zijn?

Het lijkt wel of het in de politiek net zo gaat als in een gezin of op ’t werk. De dagelijkse waan regeert, urgente problemen vragen aandacht en zij die schreeuwen winnen het van degenen die dat niet doen. De huidige regering telt 16 ministers. Zij zijn verantwoordelijk voor een scala aan onderwerpen variërend van landbouw, sociale zaken en onderwijs tot defensie en financiën. Elk ministerie moet afwegingen maken op het gebied van milieu, economie en welzijn. En dat niet alleen in de samenhang met het grotere geheel, maar vooral ook vanuit de politieke achtergrond van waaruit zij opereren. Dat is waar de schoen wringt en de discussie knelt. Dat is de reden waarom de zo noodzakelijke integrale besluitvorming stagneert.

Een goeie maatschappelijk/politieke discussie begint bij het vaststellen van belangrijke speerpunten voor de toekomst. In de politiek wordt dat nu nog ingegeven door de politieke ‘kleur’ van de partij. Zijn we groen, sociaal, liberaal of conservatief. In het bedrijfsleven worden de speerpunten primair ingegeven door de vraag: ‘Hoe overleven wij de komende 5 tot 10 jaar’. Dat geeft een ander perspectief. Laten we dat eens loslaten op ons politiek bestel.

‘Hoe overleven wij de komende 5 tot 10 jaar’ luidt de vraag dan voor ons en onze bestuurders. Wat zijn de kernonderwerpen waarop we beleid moeten maken om ook de volgende generatie een kans van leven te kunnen bieden? Ik denk dat we het in essentie snel eens kunnen worden, want we moeten ons in tijden van crisis beperken tot het oplossen van de urgente problematiek. Het eerste onderwerp is natuurlijk milieu/klimaat. Een goeie tweede is dan een economische bestaansmogelijkheid voor iedereen. En ten slotte staan onderwijs/kennisoverdracht/ontwikkeling voor onze volgende generatie op drie. Eventueel kunnen we als vierde nog toevoegen de culturele integratie, maar eigenlijk is die al impliciet onderdeel van de andere onderwerpen.

Als we het daarover eens zijn, is de volgende stap hervorming van ons bestuurlijk apparaat. Het onderscheid links/rechts/midden is niet langer onderscheidend voor het bedrijven van politiek. Er zijn immers drie richtinggevende kernonderwerpen gekozen die leidend zijn. Voor elk onderwerp wordt er een bestuurlijke groep in het leven geroepen. Niet gekozen op politieke kleur dus, maar op basis van geschiktheid in relatie tot het onderwerp. Per onderwerp wordt beleid vastgesteld dat vervolgens stringent wordt uitgevoerd in het hele land. Maatschappelijke issues als bijvoorbeeld uitbreiding van politie, verkeersmaatregelen en huizenbouw worden allemaal op dat beleid getoetst.

Het nieuws in kranten of op social media ziet er dan ook heel anders uit. Er zijn drie katernen rond de ontwikkelingen op de verschillende kernonderwerpen van het kabinet. Plus een los onderdeel met ruimte voor maatschappelijk debat in de vorm van lezersbrieven, columns en dergelijke. En voor wie niet zonder kan nog een smulpagina met privé-weetjes van BN’ers.

Wat zou het goed zijn als zo’n kanteling naar de topprioriteiten zich zou voltrekken. Wat zou ik dat van harte ondersteunen en meewerken om het ook echt te gaan realiseren. Want het is tijd! Maar ik zie eerder een tegengestelde beweging die niet zomaar te keren is. Ik vrees dat ego’s en persoonlijke belangen zich niet opzij laten zetten om het collectief gedeelde belang te dienen. Onder de vlag van analyses en redeneringen worden status en machtsposities nog verder versterkt. Ik heb er geen vrede mee, maar tegelijk ook geen echt panacee.

Dat brengt me weer terug bij mijn eerste vraag. Wat ga ik doen als het tij niet te keren is? Als die modderstromen komen, als de hitte en het ijs het land opvreten, als ons leven op zijn kop gaat staan…

Het antwoord is verbijsterend simpel. Als het water komt, wil ik bij mijn geliefden zijn. Ik wil ze vasthouden, koesteren, dicht bij mijn hart. Zij zijn de zingeving voor mijn bestaan. Ik laat ze niet meer los en ga zingend ten onder.

Met dat gevoel kan ik 2019 wel tegemoetgaan.

Sandra Rethmeier, A&O-psycholoog en eigenaar van Spiral Consult.

Reageren? Mail naar A&O-items.